واکسن شش ماهگی نوزاد واکسنی دیگر در برنامه واکسیناسیون کودکان است که از آن‌ها در برابر احتمال ابتلا به برخی بیماری‌ها جلوگیری می‌کند. در شش ماهگی، توصیه می‌شود که کودک شما دوز دیگری از واکسن‌های ترکیبی دیفتری، کزاز، سیاه سرفه، فلج اطفال و هپاتیت B را دریافت کند.

همچنین توصیه می‌شود که در کنار این‌ها قبل از فصل سرما واکسن آنفولانزا را هم دریافت کند. همه این واکسن‌ها باید زیر نظر متخصصین تزریق شوند. بهتر است پیش از انجام واکسیناسیون با پزشک متخصص کودکان مشورت کنید و از سلامت کودک خود مطمئن شوید.

واکسن شش ماهگی چیست؟

واکسن شش ماهگی نوزاد واکسنی دیگر در برنامه واکسیناسیون کودکان است که از آن‌ها در برابر احتمال ابتلا به برخی بیماری‌ها جلوگیری می‌کند. در شش ماهگی، توصیه می‌شود که کودک شما دوز دیگری از واکسن‌های ترکیبی دیفتری، کزاز، سیاه سرفه، فلج اطفال و هپاتیت B را دریافت کند.

همچنین توصیه می‌شود که در کنار این‌ها قبل از فصل سرما واکسن آنفولانزا را هم دریافت کند. همه این واکسن‌ها باید زیر نظر متخصصین تزریق شوند. بهتر است پیش از انجام واکسیناسیون با پزشک متخصص کودکان مشورت کنید و از سلامت کودک خود مطمئن شوید.

بیشتر بخوانید: واکسن یک سالگی نوزاد چیست؟

1) واکسن سه گانه یا ثلاث (DTaP)

واکسن DTaP می تواند از دیفتری، کزاز و سیاه سرفه جلوگیری کند. دیفتری و سیاه سرفه از فردی به فرد دیگر سرایت می‌کند. دیفتری (D) می‌تواند منجر به مشکل در تنفس، نارسایی قلبی، فلج یا مرگ شود.

کزاز هم از طریق بریدگی یا زخم وارد بدن می‌شود. کزاز (T) باعث سفت شدن دردناک عضلات و ناتوانی در باز کردن دهان، مشکل در بلع و تنفس می‌شود.

بیماری سیاه سرفه (aP) هم باعث سرفه‌های غیرقابل کنترل و شدید می‌شود که تنفس، خوردن یا نوشیدن را سخت می‌کند. سیاه سرفه به خصوص در نوزادان و کودکان خردسال می‌تواند بسیار جدی باشد و باعث ذات الریه، تشنج، آسیب مغزی یا مرگ شود.

در نوجوانان و بزرگسالان هم می‌تواند باعث کاهش وزن، از دست دادن کنترل مثانه، غش و شکستگی دنده در اثر سرفه شدید شود.

2) واکسن فلج اطفال (IPV)

بهترین راه برای محافظت در برابر ابتلا به فلج اطفال، واکسینه شدن است. واکسیناسیون فلج اطفال برای چندین دهه بخشی از برنامه معمول ایمن سازی دوران کودکی است. 

واکسن فلج اطفال غیرفعال (IPV) در برابر ویروس فلج اطفال انواع ۱، ۲، و ۳ از بدن محافظت می‌کند. واکسن خوراکی فلج اطفال سه ظرفیتی (tOPV) هم در برابر انواع ویروس فلج اطفال ۱، ۲ و ۳ محافظت می‌کند. 

3) واکسن هپاتیت B

واکسن هپاتیت B  معمولا در ۱ تا ۲ ماهگی تزریق می‌شود. آخرین تزریق این واکسن هم بین ۶ ماهگی تا ۱۸ ماهگی انجام می‌شود. واکسن هپاتیت B به طور کلی در بازو به صورت یک سری سه دوز در یک برنامه ۰، ۱ و ۶ ماهه تزریق می‌شود. 

4) واکسن هموفیلوس آنفلوانزا نوع B

واکسن Hib می‌تواند از بیماری هموفیلوس آنفلوانزا نوع b (Hib) جلوگیری کند. هموفیلوس آنفولانزا نوع b انواع مختلفی از عفونت‌ها را ایجاد می‌کند. این عفونت‌ها معمولاً کودکان زیر ۵ سال را تحت تأثیر قرار می‌دهند، اما بزرگسالان با شرایط پزشکی خاص هم تحت تأثیر این عفونت‌ها قرار می‌گیرند و به آن‌ها مبتلا می‌شوند.

اقدامات لازم قبل از واکسن شش ماهگی

در اکثر مواقع والدین نگران آرامش نوزاد خود در طول واکسیناسیون هستند. لبخند زدن و کمک گرفتن از صداهای آرامش بخش یکی از بهترین راه‌ها برای انتقال احساس آرامش به کودک ۶ ماهه است.

همراه داشتن اسباب‌بازی مورد علاقه‌ کودک هم برای حواس‌پرتی در حین یا حتی بعد از تزریق می‌تواند مفید باشد. مادر می‌تواند قبل یا در طول و بعد از تزریق به کودک خود شیر دهد و با این کار سعی در آرام کردن نوزاد داشته باشد.

مزایای تزریق واکسن شش ماهگی

تزریق واکسن کودک را از ابتلا به بیماری‌های جدی که می‌تواند باعث ایجاد مشکلات جدی، طولانی مدت یا حتی مرگ شود، در امان نگه می‌دارد. به عنوان مثال، Hib می‌تواند به مغز آسیب برساند یا منجر به مرگ شود، فلج اطفال می‌تواند باعث فلج بدن و HPV می‌تواند منجر به سرطان شود.

عوارض واکسن شش ماهگی

مهم است بدانید که اکثر عوارض جانبی واکسن‌ها خفیف بوده و به سرعت برطرف می‌شوند. با این حال، آگاهی از این عوارض و نحوه برخورد با آن‌ها به شما کمک می‌کند تا بتوانید با خیالی آسوده کودک خود را واکسینه کنید. برخی از رایج‌ترین عوارض واکسن شش ماهگی عبارتند از:

• تورم یا درد در محل تزریق
• تب
• احساس خستگی
• از دست دادن اشتها
• اسهال

موارد احتیاط واکسن شش ماهگی

در مواقع تزریق واکسن شش ماهگی به موارد زیر توجه داشته باشید. رعایت این موارد احتیاط عوارض احتمالی ناشی از تزریق این واکسن را به حداقل می‌رساند.

• برای آرام کردن نوزاد و‌ کاهش عوارض تزریق واکسن به کودک خود شیر یا مایعات فراوان دهید. 
• کودک را حمام کنید. 
• اگر محل تزریق واکسن قرمز و موقع لمس گرم است، یک پارچه مرطوب خنک (نه کیسه یخ) روی محل تزریق قرار دهید.
•  اگر دمای بدن کودک زیاد است لباس و پتو و ملحفه‌های اطراف آن را کم کنید.
• لباس مناسبی به تن نوزاد کنید که مجبور نباشید در حین واکسیناسیون آن را در بیاورید.
• زمان مراجعه به مرکز واکسیناسیون اسباب بازی مورد علاقه فرزندتان را همراه داشته باشید تا به کمک آن کودکتان را آرام کنید.

مراقبت بعد از واکسن شش ماهگی

واکسیناسیون ۶ ماهگی یکی از مراحل مهم در برنامه واکسیناسیون کودک است. بعد از تزریق واکسن، بدن کودک ممکن است به برخی واکنش‌ها نشان دهد که کاملا طبیعی است. برای کاهش ناراحتی کودک و کمک به بهبود سریع‌تر او، رعایت برخی مراقبت‌های خاص ضروری است. بعد از تزریق واکسن شش ماهگی موارد زیر را به منظور مراقبت هر چه بهتر و کامل‌تر انجام دهید.

• برای کاهش قرمزی، حساسیت یا تورم، یک پارچه خنک در محل تزریق قرار دهید. 
• در موارد بروز تب خفیف نوزاد را به حمام ببرید.
• اگر بدن کودک گرم است، بیش از حد لباس به تن کودک نکنید.
• سعی کنید به کودک خود بیشتر شیر بدهید تا مایعات بیشتری وارد بدن شود.
• طبق تجویز پزشک به کودک دارو بدهید.

برای تب واکسن شش ماهگی چه باید کرد؟ (پایین اوردن تب واکسن شش ماهگی)

در این خصوص توصیه شده که در شرایط ابتلای کودک به تب ناشی از تزریق واکسن ۶ ماهگی، زیر نظر پزشک متخصص کودک به او استامینوفن یا ایبوپروفن بدهید. دقت کنید که هرگز آسپرین را برای تسکین تب و درد پس از تزریق واکسن به کودک ندهید.

  اجازه دهید فرزندتان استراحت کند و مصرف مایعات او را افزایش بدهید. به کودک لباس سبک بپوشید و اگر با تمام این روش‌ها تب کودک پایین نیامد حتما به پزشک متخصص اطفال در کودکان مراجعه نمایید.

کمپرس بعد از واکسن شش ماهگی

اگر بازوی کودک شما درد دارد، سرما می تواند به کاهش درد و تورم کمک کند. در صورتی که محل تزریق قرمز است و موقع لمس آن متوجه گرمی پوست می‌شوید از یک پارچه مرطوب خنک (نه کیسه یخ) روی محل تزریق استفاده کنید.

میزان قطره استامینوفن بعد از واکسن ۶ ماهگی

میزان قطره استامینوفن بعد از واکسن ۶ ماهگی با توجه به وزن نوزاد تعیین می‌شود و۴ الی ۶ ساعت مصرف شود.

درمان سفت شدن جای واکسن ۶ ماهگی

برای درمان سفت شدن جای واکسن ۶ ماهگی از کمپرس سرد روی محل تزریق استفاده کنید.